Miara średniej straty w określonym ogonie rozkładu, dla podanego poziomu ufności, horyzontu i modelu. Dla ogona 5% opisuje średnią najgorszych 5% wyników według przyjętej konwencji. Nie jest maksymalną możliwą stratą.
Próg a wielkość ogona
VaR wyznacza kwantyl, ES opisuje przeciętną stratę w ogonie o ustalonej masie prawdopodobieństwa. Ten sam VaR może występować w rozkładach o bardzo różnej wielkości skrajnych strat.
Granica w rozkładzie dyskretnym
Jeśli na progu VaR jest dodatnia masa prawdopodobieństwa, prosta średnia tylko strat większych od VaR może nie być ES. Zwykle potrzebny jest odpowiedni udział obserwacji granicznych, aby ogon miał dokładnie wymaganą masę.
Dane i interpretacja
Podaj walutę, znak straty, horyzont i metodę estymacji. Rzadkie straty oznaczają dużą niepewność próby. ES uzupełnia testy warunków skrajnych; wynik zależy od modelu i nie obiecuje ochrony przed zdarzeniami spoza danych.
Model 100 równoprawdopodobnych dziennych strat: 100, 200, …, 10 000 USD. Przy kwantylu określonym jako najmniejsza strata z co najmniej 95% dystrybuanty VaR95 = 9 500 USD. Najgorsze 5% to 9 600–10 000 USD, więc ES95 = 9 800 USD.
Najczęstsze pytania
Czy ES i VaR są synonimami?
Nie. Kwantyl i średnia ogona odpowiadają na różne pytania; trzeba porównywać je przy zgodnym horyzoncie i poziomie.
Czy ES95 to średnia straty z 95% dni?
Nie. Dotyczy najgorszego ogona 5%, a nie typowych 95% obserwacji.
Redaktor naczelny MyBank.pl • Analityk finansowy i rynkowy
mgr Jarosław Wasiński — niezależny analityk i praktyk z ponad 20-letnim doświadczeniem w sektorze finansowym. Twórca i redaktor naczelny portalu MyBank.pl, dostarczającego rzetelną wiedzę o finansach osobistych, bankowości i inwestycjach od 2004 roku.
Bankowość i produkty finansowe: porównania kont osobistych i firmowych, analiza taryf opłat, testy aplikacji mobilnych, recenzje kredytów, lokat i kart kredytowych — z naciskiem na realne koszty i ukryte opłaty.
Rynki finansowe i makroekonomia: analiza fundamentalna rynków walutowych (Forex) i makroekonomicznych od 2007 roku, zarządzanie ryzykiem kapitału, struktura rynków OTC.
Kryptowaluty: analiza rynku kryptowalut, mechanizmów blockchain i tokenizacji aktywów w kontekście portfela inwestycyjnego.
Autor setek komentarzy rynkowych, analiz porównawczych produktów bankowych i materiałów edukacyjnych. Zwolennik transparentności — każdy ranking i recenzja na MyBank.pl opiera się na jawnej metodologii i zweryfikowanych źródłach (taryfy banków, regulaminy promocji, dane NBP).
Treści mają charakter edukacyjny i informacyjny — nie stanowią porady inwestycyjnej, rekomendacji ani oferty. Decyzje finansowe podejmuj na podstawie własnej analizy i konsultacji z doradcą.
