USDC pod nadzorem EBA. Co zmienia się dla posiadaczy cyfrowych dolarów?

EBA ogłosiła zmianę statusu USDC 14 października. Zakwalifikowała go jako pierwszy w Unii Europejskiej „znaczący token będący e-pieniądzem”, czyli cyfrowy token powiązany z jedną oficjalną walutą, objęty szczególnymi wymogami ze względu na swoją skalę. Wczoraj zaczął obowiązywać wskazany w tej decyzji podział nadzoru nad europejskim emitentem, Circle Internet Financial Europe SAS. Dla jego klientów zmiana oznacza przede wszystkim inny podział kontroli nad zabezpieczeniami tokena.^[1]

Co nadzoruje teraz EBA?

Nowy układ obowiązuje od 12 listopada 2026 r. i obejmuje USDC emitowany w UE przez Circle France. Nadzór jest dzielony: EBA odpowiada za określone zabezpieczenia finansowe, a francuska ACPR nadal kontroluje m.in. sposób zarządzania spółką.^[1]

Podział kompetencji wynika z komunikatu EBA i został potwierdzony w kwartalnym sprawozdaniu Circle.^{[1] [5]}

Circle wskazuje, że nowa klasyfikacja może oznaczać większe wymagania kapitałowe i płynnościowe oraz wyższe koszty dostosowania działalności. Spółka nadal ocenia skutki. W przywołanym sprawozdaniu nie podaje kwoty dodatkowych obciążeń ani nie ogłasza z tego powodu nowych opłat dla posiadaczy USDC. Nie ma więc podstaw, by z samego wejścia EBA do nadzoru wyprowadzać wniosek o droższej wypłacie tokenów.^[5]

Prawo do dolara a przelew na konto

Artykuł 49 MiCA daje posiadaczowi roszczenie wobec emitenta i prawo żądania wykupu tokena w każdym czasie, po wartości nominalnej. Dla USDC oznacza to zasadę jednego dolara za token. Co do zasady emitent nie pobiera opłaty za sam wykup. Prawo to nie powstało 12 listopada i nie zależy od przyznania USDC nowego statusu.^{[2] [4]}

W praktyce trzeba jeszcze wybrać sposób realizacji tego prawa. Circle Mint służy instytucjom, ale europejska polityka Circle przewiduje osobną ścieżkę dla detalistów: formularz zgłoszeniowy, weryfikację i przelew na własny rachunek w banku z Europejskiego Obszaru Gospodarczego, zdolny przyjąć dolary. Brak dostępu do Mint nie odbiera więc prawa do zgłoszenia wykupu bezpośrednio w Circle France. Po otrzymaniu tokenów Circle przeprowadza wymagane kontrole i wypłaca pieniądze. Ten etap powinien potrwać nie dłużej niż pięć dni roboczych, chyba że pojawią się rozbieżności wymagające wyjaśnienia.^{[3] [4]}

Sprzedaż USDC na giełdzie odbywa się natomiast na warunkach tej platformy. Przy ustalaniu kwoty, która ostatecznie trafi na konto, znaczenie mogą mieć kurs transakcji, prowizja, koszt przesłania tokenów, opłata bankowa lub przewalutowanie. Circle wprost wskazuje możliwość opłat po stronie banków przy przelewie dolarowym. Zasady wykupu u emitenta nie oznaczają zatem bezkosztowej wymiany USDC na złote przez każdego pośrednika.^[3]

Prawo wykupu na żądanie nie oznacza bezwarunkowej natychmiastowej wypłaty. MiCA przewiduje w planie naprawy środki nadzwyczajne: opłaty płynnościowe, limity i zawieszenie wykupu. Warunki Circle opisują również ograniczenia możliwe podczas trudności z płynnością.^{[2] [4]}

Na czym opiera się ochrona posiadacza USDC

USDC nie jest depozytem bankowym. Artykuł 51 ust. 4 MiCA wymaga wyraźnego ostrzeżenia, że token będący e-pieniądzem nie jest objęty systemami gwarantowania depozytów ani systemami rekompensat inwestorów wskazanymi w unijnych dyrektywach. Takie ostrzeżenie znajduje się również w dokumencie informacyjnym Circle. Nowy nadzór nie dopisuje posiadacza USDC do ochrony przysługującej posiadaczowi gwarantowanej lokaty.^{[2] [4]}

Circle opisuje pokrycie USDC aktywami dolarowymi, ochronę i wyodrębnienie środków oraz procedury postępowania w razie problemów. Od jakości tych zabezpieczeń zależy możliwość realizacji wykupu. Osobno pozostaje sposób przechowywania tokenów: nadzór nad emitentem nie usuwa ryzyka po stronie giełdy ani skutków utraty dostępu do własnego portfela.^{[4] [6]}

Samo posiadanie USDC nie przynosi odsetek

Artykuł 50 MiCA zakazuje emitentom i dostawcom usług kryptoaktywów przyznawania odsetek związanych z tokenami będącymi e-pieniądzem. Zakaz obejmuje również wynagrodzenie lub inne korzyści powiązane z czasem ich posiadania. USDC nie daje prawa do odsetek uzyskiwanych z rezerw emitenta. Przy ofercie reklamującej zarobek na stablecoinach trzeba więc ustalić, za co dokładnie wypłacane jest wynagrodzenie i jakie dodatkowe zobowiązanie podejmuje klient. Samego oznaczenia „USDC” nie można traktować jako opisu warunków oprocentowanego produktu.^{[2] [4]}

Wartość w złotych nadal zależy od dolara

Dla polskiego posiadacza USDC stabilność wobec dolara oznacza inny wynik niż niezmienna wartość w złotych. Jeżeli token utrzymuje parytet z USD, jego orientacyjna wartość w PLN rośnie wraz z USD/PLN i maleje, gdy dolar tanieje. Zmiana wartości wyrażonej w złotych może więc nastąpić bez jakiegokolwiek zaburzenia samego powiązania USDC z dolarem.

Dla porównania przyjrzyjmy się również EURC, tokenowi Circle powiązanemu z euro. W przykładzie założono parytet 1 USDC = 1 USD oraz 1 EURC = 1 EUR. To przeliczenie wpływu kursów walut, a nie odczyt giełdowych cen tokenów.^[8]

W piątek 13 listopada o godz. 08:54 czasu polskiego orientacyjny kurs USD/PLN w MyBank.pl wynosił 3,9818, a EUR/PLN około 4,4048. Przy przyjętym parytecie 1000 USDC odpowiadałoby więc około 3981,80 zł, a 1000 EURC około 4404,79 zł. Są to przeliczenia walutowe, a nie ceny transakcji wykonanych na konkretnej giełdzie.^[7]

Do porównania wyniku potrzebna jest ta sama kwota początkowa. Załóżmy dwa osobne portfele po 10 tys. zł: jeden w USDC, drugi w EURC. Liczba tokenów pozostaje stała. W poniższych scenariuszach zmieniają się wyłącznie kursy dolara i euro wobec złotego.

Obliczenia redakcji. Każdy wiersz jest odrębnym scenariuszem, nie prognozą ani historycznym wynikiem. Założono utrzymanie 1 USDC = 1 USD oraz 1 EURC = 1 EUR, brak prowizji, spreadów, opłat sieciowych i podatków. Wartość końcowa = 10 000 zł × (1 + zmiana kursu odpowiedniej waluty wobec PLN). Notowania FX służą wyłącznie do przeliczenia wartości początkowych.

Silniejszy złoty może obniżyć wartość portfela USDC. W pierwszym scenariuszu wartość USDC w USD się nie zmienia, a portfel rozliczany w PLN traci 500 zł. Wybór między USDC a EURC zmienia walutę odniesienia. Nie usuwa ryzyka związanego z emitentem, pośrednikiem ani siecią, w której przechowywane są tokeny.

Przy ocenie wyniku liczą się zatem zarówno zasady wykupu i koszty dostępu do pieniędzy, jak i waluta przyszłych wydatków. Osoba, która kupuje USDC za złote i zamierza później wrócić do PLN, nadal podejmuje decyzję o ekspozycji na dolara. Jej wynik w złotych zależy od kursów zakupu i sprzedaży, nawet przy zachowanym parytecie tokena.