Bitcoin poniżej 300 tys. zł. Ponad miliard dolarów likwidacji pozycji

Obok Bitcoina traciły Ethereum, XRP i Litecoin. W piątkowym odczycie MyBank.pl z godz. 9:11 kurs Bitcoina do USDT tracił 6,26 proc. w ciągu doby, Ethereum 8,19 proc., a XRP 9,86 proc. Na rachunkach wykorzystujących dźwignię takie ruchy mogły oznaczać utratę znacznej części zabezpieczenia pozycji.^[1]

Bitcoin, Ethereum i XRP — ile kosztują 6 listopada?

W porannych notowaniach Bitcoin kosztował około 75,5 tys. USDT. Po przeliczeniu na złote dawało to niespełna 297 tys. zł. Ether był wyceniany na około 8,75 tys. zł, a jeden XRP na 4,67 zł. Porównanie tych cen z procentowymi zmianami wymaga uwzględnienia waluty: dobowa zmiana w poniższej tabeli dotyczy rynku USDT, natomiast kwoty w złotych są orientacyjnym przeliczeniem.^[1]

Źródło: MyBank.pl, notowania kryptowalut z Binance oraz kursy walut na żywo. Przeliczenie przy USD/PLN 3,93336 z tej samej sekundy, z założeniem 1 USDT ≈ 1 USD. USDT jest stablecoinem i może odchylać się od dolara. Kwoty PLN nie uwzględniają spreadu, prowizji ani opłat. Zmiana 24 h jest liczona w ruchomym oknie dobowym, a nie od północy.

Nasdaq stracił 5,52 proc. Rynek obawia się o inwestycje w AI

Czwartek przyniósł gwałtowny spadek cen amerykańskich akcji. Nasdaq Composite zakończył sesję na poziomie 24 315 pkt, ze stratą 5,52 proc., a S&P 500 spadł o 4,36 proc. Według Reutersa presję wywoływały obawy, że wynik wyborów w USA zwiększy nadzór nad budową centrów danych i spowolni inwestycje w infrastrukturę AI.^[2]

Wspólna przecena akcji i kryptowalut pasuje do sytuacji, w której inwestorzy ograniczają ryzyko w kilku częściach portfela jednocześnie. Badanie opublikowane przez MFW w 2023 r. wskazywało, że powiązania między tymi rynkami nasilały się podczas turbulencji. To użyteczny kontekst dla obecnej sesji; sam zbieżny kierunek zmian nie pozwala jednak przypisać całego spadku BTC ruchowi jednego indeksu.^[4]

Co oznacza miliard dolarów likwidacji?

CoinDesk, powołując się na CoinGlass, podał w relacji z 5 listopada, że w poprzedzających 24 godzinach zlikwidowano pozycje na kryptowalutowych instrumentach pochodnych o wartości przekraczającej 1 mld dolarów. Przeważały pozycje nastawione na wzrost. Ta liczba opisuje odczyt z czwartkowej wyprzedaży; kolejne zestawienia obejmują już przesunięte okno czasowe.^[3]

Statystyka likwidacji mierzy wartość zamykanych pozycji. Nie można z niej bezpośrednio odczytać ani sumy utraconych depozytów, ani kwoty wypłaconej z giełd. Inwestor może utrzymywać kontrakt o wartości wielokrotnie większej od wpłaconego zabezpieczenia. Właśnie ta różnica powoduje, że stosunkowo niewielki ruch ceny potrafi pochłonąć dużą część jego kapitału.

Przy pozycji na wzrost spadek kursu zwiększa niezrealizowaną stratę i zmniejsza kapitał dostępny na utrzymanie pozycji. Gdy przestaje ono wystarczać do spełnienia wymagań platformy, uruchamiana jest procedura likwidacji. Może ona obejmować częściowe zmniejszenie albo pełne zamknięcie pozycji. Przykładowo Bybit w opisanym trybie oddzielnego depozytu wykorzystuje do uruchomienia tej procedury cenę referencyjną mark price, która może różnić się od ceny ostatniej transakcji.^[5]

Duża liczba takich zamknięć może dokładać zlecenia sprzedaży na rynku kontraktów, pogłębiając krótkotrwały ruch. Siła tego efektu zależy między innymi od dostępności kupujących i płynności rynku. Zakup BTC za własne środki, bez kredytu i bez wykorzystania go jako zabezpieczenia, oznacza spadek wartości posiadanych monet, bez tego mechanizmu przymusowego zamknięcia.

Spadek ceny o 6 proc. może zabrać 60 proc. depozytu

Różnicę pokazuje model z kapitałem początkowym 1000 USDT. Przy zwykłym zakupie można za tę kwotę nabyć BTC o wartości 1000 USDT. Przy dźwigni 5× taki depozyt zabezpiecza pozycję o wartości 5000 USDT, a przy 10× — 10 000 USDT. W każdym wariancie zakładamy pozycję na wzrost i spadek ceny Bitcoina o dokładnie 6 proc.

Obliczenia redakcji. Warianty z dźwignią zakładają liniowy kontrakt, stałą liczbę jednostek BTC i brak wcześniejszej likwidacji. Strata = początkowa wartość pozycji × 6%; ubytek kapitału = strata / 1000 USDT. Pominięto prowizje, finansowanie pozycji i poślizg cenowy. To ilustracja wpływu dźwigni, a nie wyliczenie progu likwidacji na konkretnej platformie.

Giełda może zareagować przed wyczerpaniem całego depozytu. Do utrzymania pozycji potrzebne jest minimalne zabezpieczenie, określane jako maintenance margin. Jego wysokość, sposób rozliczania rachunku, dodatkowy depozyt i koszty wpływają na faktyczny próg likwidacji.^[6]

Dla polskiego inwestora liczy się również kurs dolara

Wynik liczony w złotych zależy od dwóch zmian: ceny kryptowaluty i kursu USD/PLN. Rosnący dolar może częściowo łagodzić przecenę BTC wyrażoną w USD, a jego osłabienie może ją pogłębiać. W przeliczeniach opartych na USDT dochodzi założenie o utrzymaniu wartości stablecoina blisko jednego dolara.

W modelowym przykładzie spadek BTC/USD o 6 proc. oraz jednoczesny wzrost USD/PLN o 1 proc. dają zmianę wartości w złotych równą −5,06 proc.: 0,94 × 1,01 − 1. Gdyby przy tej samej przecenie Bitcoina dolar osłabł do złotego o 1 proc., wynik wyniósłby −6,94 proc.: 0,94 × 0,99 − 1. Obliczenia pomijają koszty transakcji i służą pokazaniu mechanizmu; nie opisują zmiany kursów z ostatniej doby.

Dlatego przy ocenie wartości własnego portfela warto zestawiać kursy kryptowalut z kursem dolara do złotego z porównywalnych godzin. Sam procent widoczny przy parze BTC/USDT nie pokazuje pełnego wyniku inwestycji w PLN.

O 14:30 kolejny test dla rynków

W piątek 6 listopada o 14:30 czasu polskiego amerykańskie Biuro Statystyki Pracy ma opublikować raport o zatrudnieniu za październik. Obok zmiany liczby etatów inwestorzy poznają dane o bezrobociu i wynagrodzeniach oraz rewizje wcześniejszych wyników.^[7]

Raport może zmienić oczekiwania dotyczące stóp procentowych w USA i wpłynąć na dolara oraz wyceny ryzykownych aktywów. Mocniejsze zatrudnienie i płace mogą zwiększać presję na utrzymanie restrykcyjnej polityki pieniężnej. Słabsze dane mogą ograniczać te oczekiwania, ale jednocześnie nasilać obawy o gospodarkę. Po publikacji znaczenie będzie miało to, który z tych wątków przeważy w reakcji obligacji, akcji i kryptowalut.