Wpływ kryzysu w USA na rynek kredytowy w Polsce

Wpływ kryzysu w USA na rynek kredytowy w Polsce
Data dodania: 2007-09-19 (15:02) Analiza Money Expert

Analizując wpływ kryzysu na rynku kredytów hipotecznych w Stanach Zjednoczonych na sytuację w Polsce, warto zastanowić się nad jego przyczynami. Pozwoli to przewidzieć i być może zapobiec podobnemu rozwojowi sytuacji na rynku polskim.

W Stanach Zjednoczonych w roku 2001 pękła bańka ogromnego i sztucznie nadmuchanego wzrostu akcji firm informatycznych. Nastąpiło załamanie na giełdzie i kryzys, podczas którego miliony przeciętnych amerykańskich inwestorów straciły swój majątek. Gorączka zakupów papierów firm z branży informatycznej powodowana była wiarą w wizję i perspektywy rozwoju Internetu. W niewielkim stopniu odzwierciedlała jednak realną wartość przedsiębiorstw. Po kryzysie nastąpił radykalny zwrot zainteresowań graczy giełdowych. Zaczęto inwestować w coś namacalnego i mającego realną wartość, czyli w rynek nieruchomości.

Sytuacja była o tyle sprzyjająca, że Fed, chcąc pobudzić gospodarkę, zaczął obniżać stopy procentowe, które z poziomu 6,5% w 2001 roku spadły do 1% w roku 2005. W miarę zwiększającego się popytu na kredyty hipoteczne banki poluzowały kryteria związane z ich udzielaniem. Odsetek kredytów przyznawanych osobom o niskiej wiarygodności kredytowej na początku wielkiego boomu w 2002 r. wynosił ok. 3–4%, aby w połowie 2006 r. osiągnąć aż 40%. Eksperci żartowali, że w szczytowym 2005 roku głównym bankowym kryterium przyznania kredytu był wyczuwalny u klienta puls. Co nastąpiło potem – mamy teraz niemiłą okazję odczuwać na własnych kieszeniach. Wydaje się, że kryzys w samych USA zostanie przez to państwo przezwyciężony. To największa gospodarka świata, wypracowująca 40% globalnego PKB. Najważniejsze są jednak bardzo dobre dane makroekonomiczne dobrze świadczące o stanie amerykańskiej gospodarki: PKB w II kwartale wzrósł o imponujące 4%, a bezrobocie utrzymuje się na poziomie 4,5%, co stanowi poziom bezrobocia naturalnego. Bankructwa firm i banków pośredniczących w kredytowym boomie, szczególnie tych wyspecjalizowanych w kredytach tzw. ryzykownych, mogą powodować wahania na giełdzie jeszcze przez następne miesiące. Siła amerykańskiej gospodarki jest jednak na tyle duża, że nie doprowadzi to do recesji i długotrwałego kryzysu, a jedynie oczyści i wyeliminuje niezdrowe praktyki.

Konsekwencje dla Polski i przede wszystkim dla przeciętnego obywatela marzącego o swoim mieszkaniu wydają się być mniej korzystne. W naszym kraju oferta kredytów mieszkaniowych jest ciągle bardzo atrakcyjna w porównaniu z innymi państwami UE. Nie oznacza to, że kredyty są rozdawane każdemu. Około 4,5% stanowią kredyty o podwyższonym ryzyku spłacalności i ten współczynnik cały czas rośnie. Z tego powodu Komisja Nadzoru Finansowego już w lipcu 2006 r. nakazała bankom zaostrzenie polityki przyznawania kredytów we frankach szwajcarskich. Dziś, aby móc zaciągnąć kredyt w CHF, musimy mieć zdolność do pożyczenia w złotych tej samej kwoty powiększonej o 20%. Pojawiają się jednak informacje, że KNF rozważa wprowadzenie kolejnych przepisów mających utrudnić tzw. rozdawnictwo kredytowe. Po kryzysie amerykańskim jest to bardziej prawdopodobne. Poza tym dynamiczny rozwój gospodarczy Polski i szybko rosnące płace powodują, że RPP chcąc przeciwdziałać wzrostowi inflacji, po raz trzeci w tym roku podniosła stopy procentowe. Przekłada się to na wyższe oprocentowanie kredytów i rosnące raty spłacanych już zobowiązań. Biorąc pod uwagę, że w Polsce swoich mieszkań wciąż w znacznej większości nie mają ludzie młodzi i mniej zarabiający, a popyt z ich strony na kredyty jest najwyższy – to istnieje wysokie prawdopodobieństwo zmniejszenia liczby udzielanych przez banki kredytów.

Niesprzyjające zakupowi własnego lokum są również dane o liczbie oddanych do użytku mieszkań. Jest ich ciągle za mało, a eksperci szacują że potrzebna jest astronomiczna, jak na obecne warunki budowlane, liczba 4 milionów nowych mieszkań, mogąca zaspokoić potrzeby społeczeństwa. Główną przeszkodą w rozwoju budownictwa jest brak miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Najgorzej pod tym względem jest w dużych miastach, gdzie przeważnie tylko kilka procent ich powierzchni zostało objętych planami. Z drugiej strony rośnie liczba firm, które chcą budować, ale napotykają problemy z dostępnością gruntu pod zabudowę. Powoduje to sztuczne windowanie cen wybudowanych mieszkań już przez deweloperów do nieosiągalnego dla przeciętnego Polaka poziomu. W dużych miastach, które przyciągają z prowincji młodych ludzi, szczególnie wysokie ceny metra kwadratowego są barierą ekonomiczną nie do pokonania. Ceny w największych miastach, jak Warszawa czy Kraków, osiągnęły już maksimum. W tym roku najdynamiczniej wzrastały ceny za metr kwadratowy w Poznaniu, Gdańsku i Łodzi. Stosunkowo konkurencyjne ceny są jeszcze w mniejszych miastach, jak Katowice albo Lublin. Z drugiej strony jednak właśnie tam w przyszłości spodziewana jest najwyższa dynamika wzrostu cen.

Obniżenie popytu na mieszkania nie wydaje się w najbliższych latach możliwe. Powodem tego jest sytuacja demograficzna Polski. W dorosłe życie wkraczają ludzie z wyżu z lat 1980–85, którzy zgłaszają zapotrzebowanie na nieruchomości. Przewiduje się również, że osoby które wyemigrowały w celach zarobkowych zaczną nie tyle wracać do kraju, co kupować mieszkania w Polsce, pracując jednocześnie za granicą. Z racji wyższych od przeciętnej polskiej pensji zarobków ich możliwości zaciągnięcia kredytów hipotecznych są stosunkowo duże. Również powstająca w Polsce klasa średnia zaczyna przenosić się z tzw. blokowisk do mieszkań o wyższym standardzie lub domów. Prawie 100% takich osób do zakupu nowych nieruchomości zaciąga kredyt. Automatycznie zwalniają oni swoje dotychczasowe mieszkania dla osób mniej zamożnych, które będą sobie mogły pozwolić na ich wynajęcie lub zakup poprzez kredyt hipoteczny.

Źródło: Maciej Jędrych, Doradca Finansowy Money Expert SA
Money Expert
Komentarz dostarczyła firma:
Money Expert SA
Publikuj: Facebook Wykop Twitter
RSS - Wiadomości MyBank.pl Nasze kanały RSS

Banki - Najnowsze wiadomości i komentarze

Jak działają aplikacje pożyczkowe i czy pożyczka z aplikacji jest bezpieczna?

Jak działają aplikacje pożyczkowe i czy pożyczka z aplikacji jest bezpieczna?

2022-02-11 Materiał partnera
Pożyczka z aplikacji to najszybszy sposób na dodatkową gotówkę, sprawdź sam - Szybka Gotówka podpowiada jak zasilić konto bankowe wprost ze smartfona!
Getin Bank oferuje aż 3% dla nowych Klientów na Koncie Oszczędnościowym

Getin Bank oferuje aż 3% dla nowych Klientów na Koncie Oszczędnościowym

2021-12-01 Informacja prasowa
Getin Bank zaproponował nowe warunki w ofertach „Bonus za aktywność” oraz „Nowe środki na Elastycznym Koncie Oszczędnościowym”. W przypadku pierwszej z nich, bank proponuje aż 3% w skali roku. W przypadku „Nowych środków na Elastycznym Koncie Oszczędnościowym” oprocentowanie w skali roku wynosi 1,7%. Nowe stawki obowiązują od 1 grudnia 2021 roku.
Banki ostrożniejsze przy udzielaniu kredytów

Banki ostrożniejsze przy udzielaniu kredytów

2021-07-13 Analizy HRE Investments
Lipiec przyniósł nowe regulacje rynku hipotek. W efekcie banki chcą na zakup mieszkań pożyczać niższe kwoty. Różnica wielka nie jest, ale pomaga zadłużać się z większą dozą roztropności. Wszyscy przecież sugerują, że kiedyś w końcu kredyty zdrożeją. Prawie 725 tys. złotych – przeciętnie aż tyle na zakup mieszkania mogłyby pożyczyć banki trzyosobowej rodzinie – wynika z ankiety przeprowadzonej przez HRE Investments wśród banków.
Na horyzoncie nie widać zysków z lokat

Na horyzoncie nie widać zysków z lokat

2021-07-13 Analizy HRE Investments
Inflacja ma co prawda w przyszłym roku trochę zwolnić, ale wciąż posiadacze lokat nie mają co liczyć na realne zyski z depozytów. Po uwzględnieniu inflacji standardem będzie strata na poziomie 2-4% rocznie i to co najmniej do 2023 roku. Ktoś kto na początku 2016 roku założył przeciętną roczną lokatę, a potem odnawiał swój depozyt na kolejne roczne okresy przez 5 lat stracił 4,3% kapitału – wynika z szacunków HRE Investments opartych o dane GUS i NBP.
Wielki powrót gotówki do mieszkaniówki

Wielki powrót gotówki do mieszkaniówki

2021-07-07 Analizy HRE Investments
5,9 miliardów – tyle warte są mieszkania, które Polacy kupili za gotówkę - wynika z szacunków NBP. To najwyższy wynik w historii. Dane te dotyczą tylko dokonań deweloperów, tylko pierwszego kwartału br. i tylko 7 miast. W aż 70% Polacy finansowali gotówką zakupy nowych mieszkań w największych miastach. Tak wynika z najnowszego podsumowania, które analitycy banku centralnego przygotowali za pierwsze 3 miesiące bieżącego roku.
Sprzedaż mieszkania z kredytem - formalności, zaświadczenia

Sprzedaż mieszkania z kredytem - formalności, zaświadczenia

2021-07-03 Poradnik kredytobiorcy MyBank.pl
Podpisanie umowy kupna mieszkania oznacza, że właściciel tego mieszkania może dowolnie rozporządzać swoim majątkiem. Prawo własności mieszkania kupionego na kredyt jest nieco ograniczone przez wpis do księgi wieczystej, ustanawiającej hipotekę. Nie oznacza to bynajmniej, że mieszkania nabytego na kredyt nie można sprzedać. Przeczytaj poniższy artykuł i sprawdź, jak wygląda sprzedaż mieszkania z kredytem i jakich formalności należy dopełnić.
Polacy wycofują depozyty najszybciej w historii

Polacy wycofują depozyty najszybciej w historii

2021-06-29 Analizy HRE Investments
Prawie 6 mld zł – o tyle stopniał w ciągu miesiąca majątek Polaków trzymany w bankach - sugerują najnowsze dane NBP. To najszybszy odpływ w historii. Pieniądze wyparowały nie tylko z lokat, ale też z rachunków zwykłych i oszczędnościowych. Do tego, że pieniądze uciekają z lokat zdążyliśmy się już przyzwyczaić. W sumie trudno się dziwić skoro powierzając bankowi na rok kwotę 10 tysięcy złotych możemy jedynie liczyć na 12,96 złotych odsetek.
Czy banki ochronią nas przed inflacją?

Czy banki ochronią nas przed inflacją?

2021-06-22 Cotygodniowy komentarz rynkowy eToro
Rosnące stopy procentowe i rentowności obligacji zwiększają dochody banków. Według NBP polskie banki w tym roku zarobią więcej niż przed pandemią. Podobnie może być w USA, a wyceny banków wciąż pozostają niższe niż innych sektorów. Inwestowanie w ten sektor może być dobrą ochroną przed inflacją. Banki mają przed sobą bardzo dobre lata. A to za sprawą pojawiającej się na horyzoncie perspektywie wzrostu stóp procentowych.
Rok niemal zerowych stóp procentowych

Rok niemal zerowych stóp procentowych

2021-05-31 Analizy HRE Investments
Ponad 4 miliardy złotych – tyle przez ostatni rok Polacy zaoszczędzili na odsetkach od złotowych kredytów mieszkaniowych. Stratni są natomiast oszczędzający. W ciągu roku banki naliczyły im o ponad 8 miliardów mniej odsetek. W sobotę (29 maja) swoje pierwsze urodziny obchodziły w Polsce niemal zerowe stopy procentowe. Nieprzerwanie wzbudzają one skrajne uczucia.
NBP: Od początku 2021 roku ceny mieszkań w górę

NBP: Od początku 2021 roku ceny mieszkań w górę

2021-05-20 Analizy HRE Investments
Pierwsze miesiące roku przyniosły kolejne wzrosty cen mieszkań – sugerują dane NBP. Trudno dziś znaleźć miasta, w których stawki faktycznie spadają. Podobnie powinno być w kolejnych kwartałach.
Narodowy Bank Polski upublicznił właśnie dane na temat cen mieszkań za pierwszy kwartał br. Na 7 największych rynkach przeciętna cena transakcyjna lokalu od dewelopera była o 7,7% wyższa niż rok wcześniej. W przypadku mieszkań używanych wzrosty cen były skromniejsze.