Zcash — kurs ZEC

Zcash to sieć płatnicza z wewnętrzną kryptowalutą Zcash (ZEC). Jest to projekt otwartoźródłowy (open-source), oparty na technologii blockchain i kodzie źródłowym Bitcoina (BTC). Jednak w odróżnieniu od BTC, Zcash może obsługiwać transakcje o dużym stopniu anonimowości, co było od początku zamiarem jej twórców.

Podobnie do Bitcoina, Zcash jest monetą deflacyjną, co oznacza, że ilość monet ZEC jest ograniczona i wynosi 21 000 000. Praca sieci Zcash opiera się o algorytm konsensusu Proof of Work (PoW), a nowe monety ZEC powstają w procesie sprzętowego potwierdzania transakcji, czyli obliczeń kryptograficznych wykonywanych przez specjalne serwery (koparki).

Historia Zcash i anonimowość transakcji ZEC

Prace nad Zcash rozpoczęły się w roku 2013, a zainicjował je profesor uniwersytetu Johns Hopkins w Baltimore, kryptograf Matthew Green. Projekt Zcash został sfinalizowany przez firmę pod nazwą Zcash Company i Zooko Wilcoxa, informatyka z Kolorado oraz firmę Cypherpunk. Zcash Company zebrała od inwestorów z Doliny Krzemowej i przeznaczyła na rozwój projektu ponad 3 mln USD.

Kryptowalutę Zcash (ZEC) pozyskuje się podczas zatwierdzania bloków w łańcuchu (blockchain). Każdy z bloków zawiera rejestr zawartych transakcji w sieci. Potwierdzanie transakcji odbywa się wg funkcji hashującej Equihash, a z każdym zatwierdzonym blokiem pojawiają się nowe monety ZEC jako nagroda dla posiadaczy maszyn wykonujących obliczenia w sieci, czyli koparek.

Pierwsze monety Zcash wydobyto w październiku 2016 roku, a do tej pory pojawiło się ich w obrocie ponad 11 mln. 10 proc. ZEC wykopanych w ciągu pierwszych czterech lat istnienia tej kryptowaluty, zostało przekazanych fundacji Zcash oraz firmie Zcash Company, jej pracownikom oraz inwestorom.

Dnia 1 marca 2018 roku, pracownik Zcash Company, Ariel Gabizon odkrył błąd protokołu Zcach, który pozwalał na stworzenie nieograniczonej ilości fałszywych monet ZEC. Gabizon poinformował o swoim odkryciu szefa Zcash Company Zooko Wilkoxa, a błąd został naprawiony w tajemnicy przy okazji aktualizacji sieci Zcash pod nazwą „Sapling”.

Aktualizacja Sapling odbyła się w dniu 28 października 2019 roku, a jej skutkiem była poprawa wydajności sieci ZEC i efektywności chronionych transakcji. Aktualizacja przyniosła także skrócenie anonimowych adresów w systemie ZEC, które po aktualizacji zaczynają się od liter „zs”. Wg kadry Zcash, po modyfikacji Sapling sieć jest w 97% bardziej oszczędna w wykorzystaniu mocy obliczeniowej i w 90% jeśli chodzi o czas wykonania transakcji.

W lutym 2019 roku firma Zcash oficjalnie zmieniła nazwę na Electric Coin Company (ECC). Zarząd Zcash poinformował przy tym, że ich formalna nazwa zawsze brzmiała Zerocoin Electric Coin Company LLC.

W dniu 24 września 2019 roku firma ECC ogłosiła zgodność ze wszystkimi wymaganiami międzynarodowej organizacji do walki z praniem brudnych pieniędzy FATF.

19 maja 2020 roku naukowcy z Carnegie Mellon University opublikowali artykuł pt. "Alt-Coin Traceability", w którym przeanalizowali stopień prywatności dwóch kryptowalut: Zcash i Monero (XMR). W tekście stwierdzono, że właściwości anonimizacyjne transakcji ZEC pozostawiają wiele do życzenia i należy przeprowadzić więcej badań w tym zakresie. Zauważono także, że praktyczne testy anonimowości Zcash wykazały, że cechy sieci ZEC nie zapewniają dostatecznej ochrony prywatności transakcji.

W czerwcu 2020 roku firma analityczna Chainalysis zajmująca się badaniem procesów w łańcuchach bloków dodała Zcach do swojego systemu śledzenia transakcji w blockchain pod nazwą Chainalysis Reactor. Organizacja może dzięki temu wyśledzić około 99 proc. transakcji w blockchain ZEC, jednak wynika to z tego, że większość użytkowników Zcash nie korzysta z funkcji chroniących prywatność dostępnych w sieci ZEC. Chainalysis podała również za artykułem fundacji RAND, że tylko poniżej 0,2 proc. adresów Zcash jest w użyciu w sieci darknet, czyli ukrytej części sieci web, w której jest zawieranych wiele nielegalnych transakcji.

W dniu 12 października 2020 roku firma ECC (d. Zcash Company) ogłosiła na swoim blogu utworzenie organizacji non-profit o nazwie „Bootstrap Project” (w skrócie Bootstrap). Następnie inwestorzy i współwłaściciele ECC przekazali 100% udziałów spółki nowej organizacji Boostrap. Na blogu ogłoszono, że w firmie nie zmieni się nic poza formą własności.

Technologia ochrony prywatności i kopanie ZEC

Wg danych twórców i developerów Zcash, system posiada zdolność anonimowego przetwarzania transakcji między użytkownikami. Jest to możliwe dzięki zastosowaniu protokołu Zerocoin, który został stworzony przez Matthew Greena i jego studentów w roku 2013. Green zaprojektował Zerocoin, aby zwiększyć anonimowość transakcji w Bitcoinie (BTC), a pierwszą monetą, która go wykorzystywała, był Zcoin obecnie znany jako Firo.

Dzięki rozwiązaniom protokołu Zerocoin sieć ZEC jest w stanie potwierdzić autentyczność transakcji bez wiedzy o jej nadawcy, adresacie oraz zawartości (wysokości). Dzieje się tak w efekcie usunięcia tych danych jeszcze w tzw. puli depozytowej i dzięki przeprowadzeniu matematycznego dowodu prawdziwości twierdzenia, do którego usunięte dane nie są potrzebne.

Powyższe rozwiązanie nosi nazwę zero knowledge proof, a jego zastosowanie w Zcash to zk-SNARKs. Pomimo usunięcia danych o stronach i zawartości transakcji, metoda ta umożliwia zatwierdzanie ich w bloku w procesie tworzenia bloków.

Sieć Zcash oprócz transakcji anonimowych (adresy rozpoczynające się od liter „z” lub „zs”) przetwarza także tzw. transakcje przezroczyste (adresy publiczne rozpoczynające się od litery „t”). Adresy publiczne stanowią większość w systemie, a tylko kilka procent adresów ZEC to adresy chronione (anonimowe). Zcash umożliwia wykonywanie transferów z adresów o chronionej prywatności (shielded addresses) na adresy publiczne (transparent addresses) i odwrotnie.

Obecnie kopanie Zcash (ZEC) odbywa się z wykorzystaniem koparek wyposażonych w dedykowane układy ASIC, zaprojektowane do pracy z funkcją hashujacą Equihash. Najpopularniejsze urządzenia do wydobywania ZEC to Antminer Z15 i Z11 czy Innosilicon A9++ i A9+. Rozmiar bloku Zcash to 2MB, a nowe bloki zatwierdzane są co 1 min, 15 sek. Nagroda za blok wynosi obecnie 3,125 ZEC.

Kurs ZEC i giełdy kryptowalut

Zcash (ZEC) zajmuje 48 miejsce wśród kryptowalut pod względem kapitalizacji. W chwili pisania tego tekstu wynosi ona 3 546 752 686 USD. 1 ZEC jest wyceniany na ok. 300 USD (Binance). Najwyższy w historii kurs ZEC wyniósł 893 USD w dniu 7 stycznia 2018 roku.

Zcash kupimy i sprzedamy na większosci giełd kryptowalut, m.in. Kraken, Binance, Coinbase czy Bitfinex. Za złotówki kupimy ZEC na polskiej giełdzie BitBay.

Giełda Bittrex z dniem 15 stycznia 2021 wycofała możliwość handlu monetą ZEC, a także Monero i DASH. Chociaż giełda nie podała przyczyn usunięcia rynków, można przypuszczać, że powodem jest wspieranie przez te trzy kryptowaluty ochrony prywatności transakcji.

Portfele w których przechowamy ZEC

Portfele służące do przechowywania ZEC, dzielimy na dwa rodzaje. Te, które obsługują adresy chronione oraz obsługujące tylko adresy publiczne.

Do tych pierwszych należą:
• ZecWallet Lite – aplikacja na Windows, Mac, Linux, iOS i Android
• Nighthawk Wallet – aplikacja na iOS i Android
• Unstoppable – aplikacja na iOS i Android

Portfele obsługujące tylko adresy publiczne Zcash to m.in.:
• Atomic Wallet – aplikacja na Windows, Mac, Linux, iOS i Android
• Exodus – aplikacja na Windows, Mac, Linux, iOS i Android
• Ledger – sprzętowy
• Trezor – sprzętowy